At a glanceNot solved · text not obtained (clear decipherment of R2120 exists)
- The letters
- Ciphered despatches from the Dutch ambassador Van Dedem at Constantinople to Grand Pensionary Van de Spiegel (1788–1793) and, in 1799, to the Agent van Staat Van der Goes. The 22 December 1788 despatch concerns an Ottoman loan of seven or eight million.
- Where
- Nationaal Archief, 3.01.26 inv. 212 and 2.01.08 inv. 346 (DECODE R2120, R2122, R2131, R1895), all listed with no decipherment. R2120 was in fact deciphered at the time: its pages were rephotographed as R2121 with the clerk’s full clear decipherment.
- The cipher
- A heavily homophonic code: one group stands for about one word, and a common word has several groups. R2122 (15 January 1789, 258 groups) and R2131 (9 February 1793, 50 groups) use it; the 1799 despatch (R1895) uses marks over the digits and was not attempted.
- How it was tried
- Three deciphered siblings (R2121, R1947, R2053, about 1,300 groups) were transcribed and aligned; only about half of the target groups occur in them and no consistent values came out. The Fagel codebooks are a different, alphabetical system.
- What it says
- Only the clerk’s R2121 text is read: the Porte pledges the revenues of several provinces for the loan, and Van Dedem suggests the Directors of the Levant Trade or Hope & Co. take it up.
- Still open
- R2122, R2131 and R1895 are unread. Needed: the legation codebook (NA 1.02.04) or Croiset’s working sheets, or more deciphered letters in the same code.

01 The four records
| Record | Date | What it is | State |
|---|---|---|---|
| R2120 | 22 Dec 1788 | Two cipher pages, 633 groups. The same pages appear as R2121 P5 and P1. | Read at the time: the decipherment is R2121 pp. 2–4 |
| R2122 | 15 Jan 1789 | A “Duplicaat”: two cipher blocks, 258 groups, inside clear Dutch | Deciphered with Kroll’s codebook (23 Oct 2026); about ten groups give no sense |
| R2131 | 9 Feb 1793 | One cipher paragraph of 50 groups, framed by 701 … 301 | Deciphered with Kroll’s codebook (23 Oct 2026); two groups give no sense, and 87.2% of the words read as sense, under the 95% bar |
| R1895 | 26 Aug 1799 | No. XVIII to the Burger Agent: two- and three-digit groups with ×, ″, ¯ and ~ marks | A different system: its own page |
02 The despatch of 22 December 1788
This is the clerk’s decipherment (R2121). Van Dedem reports a conference with the Reis Effendi, the Kaymakam and the Kâhya Bey. He told them that the States would not take on the Porte’s proposed loan directly, but might allow it to be raised quietly. The Porte then set out its security:
om speciaal voor de geheele Leening en de interest tot de geheele aflossing toe te verbinden al de inkomsten van de Provincie Morea, Negropont, Salonique, Volos, Urfan en Cara Agatz, als ook die van de Landen van Damascus, Sorien en Rodosto … het geheel vast jaarlijks tribut van Jenischeher
“to pledge, specially for the whole loan and the interest until full repayment, all the revenues of the provinces of Morea, Negropont, Salonica, Volos, Urfan and Cara Agatz, and those of the lands of Damascus, Sorien and Rodosto … the whole fixed yearly tribute of Jenischeher.” The Porte also offered cotton and wool from Salonica and Smyrna at preferential prices. Van Dedem suggests that the Directors of the Levant Trade, or failing them Hope & Co., should take the loan up. Some place names were left in clear inside the cipher.
03 What was tried on R2122 and R2131
- Keys. DECODE’s notes link these records to fourteen others in the same code: Kroll 1784–85, Van Haeften 1776, Schenck 1777, and Van Dedem 1789 and 1809. None of them is a key. The undated Fagel series “Cijffers zonder bestemming” (R2842–R2852, before 1793) is made of large alphabetical Dutch codebooks. In R2843 the words from a to ad alone run past 670, so it is not this code.
- The code. In plain numerical order it is not alphabetical (the second pass below finds the order). For example, welke falls near 2888, landen near 1277 and als near 17. It is also strongly homophonic: in R2121’s clear text de occurs 36 times, but no group occurs more than 11 times, and 541, 641, 841 and 941 are all frequent. The fixed opening 2504 2604 2704 and the frames 701 801 … 301 401 501 601 look like nulls.
- Cribs. R2121 (Dutch, 633 groups), R1947 (8 Nov 1789, French, 498) and R2053 (1 Dec 1789, French, 196) were transcribed together with their solutions. Only 58% of R2122’s groups and 52% of R2131’s occur anywhere in them. The French and Dutch cribs share only 17% of their groups.
- Alignment. Word aligners (hard EM and leave-one-out) were run with restarts, and a variant that treats the hundreds digit as a dummy was also tried. None converged to consistent values: the same group came out as different words in different places. Without reliable values the first pass decoded nothing in the two letters.
04 The code is alphabetical in blocks
Feyseel Nur’s second pass (4 October 2026, pull request 21, with Claude and Codex) re-indexes each group within its block of 500: thousands, then whether the hundreds digit is 5 or more, then the last two digits as a row, then the hundreds digit modulo 5 as a column. In that order the crib values follow the alphabet. Frequent words fill whole rows: en is 541, 641, 741, 841 and 941; nearby are 537 egter, 837 eindelijk, 543 engagement, 643 engager, 644 entrer.
The test: on 95 re-aligned crib pairs the rank correlation within blocks is 0.799 for this layout, against 0.351 for plain numerical order, and no shuffled assignment of words reaches 0.368 in 10,000 trials. An independent re-derivation by OpenAI Codex gives the same layout.
The resulting table has 354 values, graded by how they are attested. In R2122 (255 groups) 107 have a firm value, and in R2131 (46 groups) 16 do. The decoded words fit the loan of R2121 in R2122: ENVOYÉ het verlangen en van PORTA ontrent het doen een … negociatie. In R2131, a reading about the Porte keeping neutral in the war with the French is suggested by the values but not established. The groups without a value keep only an alphabetical bracket. With holes in nearly every clause, neither letter built sentences on that table, and the reading audit of 22 October 2026 classed both decoded, not read. The codebook found the next day (section 05) settled them.
05 The codebook, found in the legation archive
On 23 October 2026 the inventory of the Constantinople legation (Nationaal Archief 1.02.20, legatie Turkije) turned up, under the chargé Kroll (1784–85), inv. 785, “Sleutel geheimschrift”. Its six scans on the Nationaal Archief site are the codebook itself, headed “Kroll. Un Chiffre”: pages of 500 groups in five columns of 100, the words alphabetical across the rows, letters and syllables at the foot of each column, titles in 3001–3500, and a note on noun and preterite forms. It is this code: Feyseel Nur’s layout above is its layout, and the firm values of the second pass recur in it. Every group of R2122 and R2131 was looked up on the scans (key/kroll785_values.tsv) and the cipher re-read on the DECODE images (in R2131, 2261 is 2262). Both letters now give Dutch sentences, with about fourteen groups that give no sense where they stand.
9 February 1793 (R2131). The whole cipher paragraph:
Ik heb de eer UwHoEdGestr: te informeeren [?als dat] de Ottomanische Porta sig op eergister volkomen aan de
Envoyé van Pruissen [?verbonden] heeft, om gedurende deze oorlog met de Franschen sig in [?alle] [?deelen] neutraal te
houden, zonder eenige alliantie meer [met] meergemelde Natie aan te gaande.
“I have the honour to inform Your Honour [?that] the Ottoman Porte, the day before yesterday, [?bound] itself fully to the Prussian envoy to keep itself neutral in [?all] [?respects] during this war with the French, without entering into any further alliance [with] the aforesaid nation.” The group 319 (Son Altesse) stands where alle is needed, and 591 gives a stray g. The paragraph builds coherent sentences but reads at 87.2%, under the 95% bar.
15 January 1789 (R2122). Van Dedem’s démarches after the resolution of 2 October; the Porte’s wish for a loan negotiation in the Republic, which he has let the Prussian envoy know of; and a portrait of the English ambassador:
Ik [heb] het zelfde omtrent de Engelsche Ambassadeur niet durven observeeren, wijl daar hoogenaamt geen staat op te
maaken is, en hij een allergevaarlijkst sujet en vol intrigues is, en hij zo ras het met zijn particulier belang
strookt, steets gewoon is van zijn eigen woorden die van een ander te maaken, en om tot zijn doel te geraaken, zig met
duijzenderley leugens op te houden en zijn beste vrienden te compromitteren
“I [have] not dared to observe the same towards the English ambassador, since no reliance at all can be placed on it and he is a most dangerous subject and full of intrigues; and as soon as it suits his particular interest he is always used to making his own words those of another, and, to reach his end, to busy himself with a thousand lies and to compromise his best friends.” The letter ends on a new Swedish subsidy.
06 What remains open
- Fourteen groups whose codebook value gives no sense where they stand: 1230, 1330 (twice), 80, 760 (twice), 3928, 1605, 1463, 2622 in R2122; 319 and 591 in R2131; and 4414 in R2122, which is no code in the book. Each occurs once or twice, too few to settle a different value or a slip.
- An English translation of R2120’s contemporary decipherment is not yet written.
Full texts
The transcription and the decryption of every document on this page, so that the reading can be used and checked. Short files are shown here; all are in the repository.
R2120 (cipher pages re-photographed as R2121), Pera 22 Dec 1788
Van Dedem, Dutch ambassador at Constantinople, reports to Grand Pensionary Van de Spiegel the Porte's proposed loan of 7-8 million, secured on the revenues of Morea, Negropont, Salonica, Volos, Urfan, Cara Agatz, Damascus, Sorien and Rodosto and the tribute of Jenischeher, and suggests the Levant Directors or Hope & Co. take it up. The decryption is the contemporary clear decipherment filed as R2121.
Transcription
# R2121 Dedem to the States General(?), Constantinople 22 Dec 1788 - cipher, transcribed from IMG_R2121_I15038_P5 (first page) and IMG_R2121_I15034_P1 (second page)
# conventions: 1 is written like j/v; 8 like a theta; '?' = doubtful group; [ ] = clear words; {x} = interlinear/overwritten
# P5
[Hoog Edele Gestrenge Heer,]
2504 2604 2704 2804 396 532 2752 285 1659{1101?} 1352 1518 86 3081 185 3378 186
3281 541 1224 1134 2698 2378 3499 1217 1044 1322 2081 1465 875 879 841
685 481 1327 3414 1144 1468 2633 3214 541 3447 369 285 35 1377 641 2526 3442
2507 2076 2374 2513 577 2188 143 641 3120 346 1143? 2754 1367 86 981 987
2954 805 2827 2777 696 2258 541 841 1568 2767 2251 2905 3293 2288 879
941 1044 1422 537 1823 2273 2013 1044 674 1737 984 186 3447 3120? 1518 185
716 696 655 3229 745 675? 796 2316 3127 804 1069 1640 3404 355 82 1124
732 2374 1324 1144 1919 966 833? 82 1518 1525 1222 1688 3127 1069 2948
841 2803 813 641 3227 1953 1287? 2955 937 3043 2288 521 541 1953 2172?
2374 135 3308 3293 2626 2680 1613 1252 2488 879 541 3227 3130 3447
86 2853 1797 513 1635 1550 116? 1650 1663 1486 1365 86 3321 1629 2612
1224 775 2052 2374 3227 804 604? 760 280? 82 3373 3854 137 86 2629 3493
2275 941 1665 2488 870 791 2505 1228 187 1139 1456 3227 1286 841
1097 1768 811 1706 541 723? 2983 2629 3114 696 768 2158? 712 345 286 588
2734? 1797 2628 980 3173 86 631 1379 745 3020 2555 485 881 842
2466 17 2654 186 35 1186 385 1139 1456 541 286 2860 11? 1280? 179
2528 980 3214 841 675 2247 505 2080 2375 2690 1449 1550 1629
3001 2711 541 1768 1706 837 86 2231 11 1280 1797 577 3108
520 1653 1527? 1860 1324 1449 2437 346 913 981 2836 2494 3206 1837
878 228 1503 537 2753 987 1459 3420 1629 414 2330 990 63 194 2088
2152 1359 1224 2545 1044 535 831 1588 1499 2578 14 86 63 300
1768 931 1329 1252 2726 3418 1550 212 1619 1482 1756 3127 1069 1688
1118 775 2370 253 3030 1870 879 [doch op mijn instantie is bij provisie bepaald, &c]
1553 2271 14 2955 980 1379 1252 541 385 1455 2513 496 980 11 1384 3293
1252 2912 2088 2739 413 186 1565 1068 941 2527 2117 [Morea, Negropont,]
[Salonique, Volos, Ursfan(?), en Cara Agatz, als ook die van de Landen van Damaskus, Sorien]
[en Rodosto] 2888 1933 1277 641 1142 311 1486 1139 2748 728 843 2123? 1384
2166 2100 2685 3161 1601 228 303 1565 1441 [......] 2860 3104 1513 278 2913
1510 3114 1022 641 440 1797 507 1456 2734 1124 980 2629 1339 2621 246
2626 [Jenischeher,] 381 1139 303 2547 1702 1230 741 2748 728 843 3636 1050
781 2335 733 [......] 443 3410 3420 1522 643 2035 419 1039 532 2220 149 2912
831 2304 507 2014 727 2517 2627 1177 541 2725 [Jenischeher en Smirna] 17 1963 931
# boxed note at foot (marked with a sign like 7/+):
2513 1376 69 508 15 723 1014 2276 1650 1637 1794 67 760 [&c.]
# catchword: 2304
# P1
{1168 interlined above 1443/1446}
2304 507 [wel] 2888 2726 2148 1383 1443 1446? 2553 2126 102 2437 2955
1286 742 1650 532 2629 1403 681 211 2073 3097 3121 681 1818 1550 1510
1764 1650 421 1012 2351 1782 613 2107 1864 2513? 1113 1069 3007
775 2919 733 3306 3410 3272 812? 2505 831 508 4466? 1271 641
841 911 1144 818 1623 1715 2756 1909 2711 {2376} 1036 1553 2754 2437 1056
588 541 459 1156 248 2754 2129 941 2188 2938 613 2625 1012
2 238 3229 [en waar op buyten dat niet zou kunnen gehoopt worden, en ik daar]
[en booven reets zou durven responderen dat wanneer de] 716 1441 479 2 1919
3004 2513 2843 1943 3173 3227 643 2135 86 1456 3021 1231 2388
2375 82 745 2708 1565 2360 1883 53 2867 781 [zouden kunnen staat]
[maaken, zo reeken ik mij verpligt die zaak op nieuws UHoogEd. Gestr. serieuse over-]
[weeging aan te {moeten} bevelen, en in consideratie te geven, of om reedenen voormeld]
1224 285 2209 507 1419 741 717? 552 2035 2527 1182 1116 1737 3427 385
655 479 1665 3220 2388 1633 [om door dat middel de commercie]
[in dit waerelddeel nieuwe luysters bij te zetten, zo ja, sollicitear ik UHoogEd. Gestrenge]
2?4? 1253 513 2 812 3204 360 1653 1144 579 356 1518 613 1419 641 1317 185
377 1872 1837 716 3316 1162 1541 527 1594 1591 2254 [Dog zo UHoogEd. Gestr. dat]
[voorstel verwerpelijk vind, geef ik in bedenking of als dan dat point niet met hoop van succes]
102 1020 641 1152 841 460 3127 1069 1973 1205 3107 [als synde daar toe vol-]
[maakt geschikt, en alzo het altoos noodsaakelijk zou zijn hier eenige eerlijke vertrouwde]
[persoonen te hebben om hier geemploieert te worden, zouden die Heeren het avantage]
[hebben hier direct een Hollandsch {commercie} huys van de Heeren Panchaud en Sollies te vinden]
[waar mede zij zedert jaaren groote saaken getracteert hebben, en welkers trouw en]
[eerlijkheid haar bekend is, en die in sulken geval van groot nut zouden kunnen zijn]
[Dog alzo ik in deesen niets anders beoog als om mijn Vaderland dienst te doen,]
[en het alzo enkel daarom is ik die zaak in bedenken geef, versoek ik ook alleenlijk]
[maar UHoogEd. Gestr., om mij in geen ambaras te stellen, mij tog dat plaisir doen,]
[mij ten spoedigsten desselfs gedagten, hoe ik mij moet gedraagen kenbaar te willen maaken,]
[zynde ik steeds vaardig en bereid, alle noodige alucidatie, voor zo ver die noodig]
# (page continues beyond the photograph)Decryption
# R2121 contemporary decipherment (clear Dutch), IMG_R2121_I15035_P2 / I15036_P3 / I15037_P4
# conventions: {x} = interlinear insertion; <x> = struck through; ... = dotted underline in MS (marks words); [?] doubtful
# P2
[margin:] Gedat 22e December 1788. Missive van den Heer van Dedem van de Gelder
Hoog Edele Gestrenge Heer!
Bij eene volgende onderhandeling met den Reis Effendi, de Camai-
kan, de Kiehaya Bey Lt. des Grootviziers, <en het aan het Hof>
van <m de> Staat heb ik hem te kennen gegeeven, eerstelijk,
dat, hoezeer ik kon verzeekeren haar Ho: Mog: continueeren
de belangen van dit Hof ten sterksten toegedaan te blijven,
en zich bij ieder voorkomende geleegentheid geneigd {toonen} <vooral>
van {derzelver} <desselfs> waare sentimenten en opregte vriendschaps tekens
te geeven, ik hem egter moest prevenieeren ik gantsch niet
geloofde haar Ho: Mog: zich met de directe executie zijner
gedaane propositie zouden kunnen noch willen chargeeren;
dat het eenigste, het geen ik mij flatteerde, dat met moog-
lijkheid plaats zou kunnen vinden en te gelijk dienen zou
om een direct voordeel aan dit Hof te doen, en om een
spreekend bewijs van welmeening te geeven, zoude zijn,
haar Ho: Mog: de volvoering deezer negociatie of direct of
oogluikende, zoals na tijds omstandigheden geschikst zouden
toelaaten, {en} con<f>erentie {dezelve} <derzelve> alleen door haar stil {zwijgend} of <merkt>
consent faciliteerende. 2do, dat de Porta vooraf behoorde
vast te stellen en op te geeven tegen hoeveel de jaarlijks interest
zou loopen, en op welk een maniere en door wat vast zekere
fondsen dezelve, buiten de generaale verbinding van dit geheel
Ottomannsch Rijk, de geldleeners {zo} <zich> voor <als nog> de geleende
som, als voor de beloofde jaarlijksche interesten {en} de verdere af-
legging van dien, geheel zeker en gerust denkt te stellen; en in
of na welke tijd en op welke maniere eindelijk de reële af-
legging gedaan zal worden; doch omdat 't Ministerie
[catchword:] omtrent
# P3
[folio number at head:] 1168
omtrent het geen in de Republicq bij diergelijke geleegentheid
vereischt word, niet geeft, als men maar egter volstrekt geneigd
is zich na alle reedelijke conditien te schikken, is het verzoek,
ik eerst een plan, waarbij al de conditien, op welke eene Lee-
ning van 7 of 8 millioenen zou kunnen plaats hebben, ge-
{specificeerd} <souvereert> zijn, {over} ordre geev: doch op mijn instantie is bij
provisie bepaald, om speciaal voor de geheele Leening en de
interest tot de geheele aflossing toe te verbinden al de
inkomsten van de Provincie Morea, Negropont, Salonique,
Volos, Urfan en Cara Agatz, als ook die van de Landen
van Damascus, Sorien en Rodosto, welke negen Landen
ieder afzonderlijk jaarlijks Vijftig Duizend quilo Tarwe,
Constantinopelsche Maat, aan de Porta opbrengen. Verder
wil men daarenboven, tot meer zekerheid en betaaling der
interesten, verbinden het geheel vast jaarlijks tribut van
Jenischeher, dat jaarlijks aan de Porta viermaal honderd
en vijftig Duizend Piasters in geld rendeert. Bovendien zal
zich 't Ministerie engageeren alle jaar eene quantiteit
Catoen en portie der producten van de Landen van Jenischeher
en Smirna, als ook een portie der wol, welk van Salonika
komt, bij voorrang aan de Republicq voor de loopende (prijs)
of een vastgesteld geld af te staan, en zo {(het)} geld met een of meer
Oorlog of andere groote Schepen, die {men} <presantie?> {er} Oorlog toe {zou} ha-
{vinden} kunnen <worden> getransporteerd word, {d'Ottom. Porta} <zal> begin des Briefs.
[margin: dezelve] tegen een {maatige} <derzelve> {som} <zero> .... koopen, en dewijl ik dit moment
voor een goed tijdstip houd, om voor de Republicq in 't gene-
raal en de Commercie en Navigatie in 't bijzonder voor-
rechten te verkrijgen die van groot aanbelang zijn, en waarop
buiten dat niet zou kunnen gehoopt worden, en ik daar
enboven reeds zou durven reponderen, dat, wanneer de
[catchword:] directie
# note: left margin of P3 carries a column of cipher-like numerals/letters (5, 12, en, 30, 25, m, 12, 63, en, 3, 40, 50 ...) = decipherer's working, partly cut off
# P4
directie daarvan aan mij wierd toevertrouwd, ik 't Ottomannsch
Rijk zou engageeren den interest zo hoog te stellen, dat men
ten minste op 6 pr. Cent vrij geld zoude kunnen staat maaken,
zo reeken ik mij verplicht die zaak op nieuws UHo: Ed. Gestr.
serieuse overweeging aan te moeten beveelen en in conside-
ratie te moeten geeven, of, om reedenen voormeld, het de
zaak der Heeren Directeuren van den Levantschen Handel
niet zou zijn de executie daarvan op zich te neemen, om
door dat middel de Commercie in dat Weerelddeel nieuwe
luister bij te zetten; zo ja, sollicitear ik UHo: Ed. Gest.
den inhoud dezer aan dezelve wil communiceeren, om
dat ik geen Cijffer met die Heeren hebbende daarover
niet direct zelfs kan noch durf schrijven. Doch zo
UHo Ed. Gest. dat voorstel verwerpelijk vind, geef ik in
bedenking, of als dan dat point niet met hoop van succes
aan de Heeren {Hope} <in...?> en comp. zou kunnen overgegeeven
worden, als zijnde daartoe volmaakt geschikt; en alzo
het altoos noodzaaklijk zou zijn hier &c. &c.
Ik heb de Eer &c.
Pera van Constantinopolen (: geteekend :)
den 22 December F. G. van Dedem
1788. van de Gelder.
# note: the decipherment of P4 stops at "hier &c. &c."; the rest of cipher P1 (clear text about Panchaud en Sollies etc.) was not copied.
# note: right margin of P4 shows another sheet's cipher/number column, partly visible.Reading
<!-- Reading of R2121 (Claude Opus 5.5, 23 Oct 2026): the contemporary decipherment (clear Dutch) of Van Dedem's despatch of 22 Dec 1788, as transcribed diplomatically in tx/R2121_clear.txt, given as the decipherer's final text: interlinear insertions {x} taken in, struck words <x> left out, line-end hyphens joined, the catchwords and folio number left out; spelling and punctuation as written. A doubtful word [?] stays [?word]; the one tangled passage on P3 (the shipping clause, where insertions and strikings overlap and "begin des Briefs" and the margin "dezelve" stand) is given in the decipherer's words with [?] marks; the dotted "...." is kept as […]. The decipherment stops at "hier &c. &c."; the rest of the cipher (P1, on Panchaud and Sollies) was not copied by the decipherer. -->
# R2121: Van Dedem van de Gelder to [the Griffier Fagel], Pera of Constantinople, 22 December 1788
## Reading
Gedat 22e December 1788. Missive van den Heer van Dedem van de Gelder.
Hoog Edele Gestrenge Heer! Bij eene volgende onderhandeling met den Reis Effendi, de Camaikan, de Kiehaya Bey Lt. des
Grootviziers, van Staat heb ik hem te kennen gegeeven, eerstelijk, dat, hoezeer ik kon verzeekeren haar Ho: Mog:
continueeren de belangen van dit Hof ten sterksten toegedaan te blijven, en zich bij ieder voorkomende geleegentheid
geneigd toonen van derzelver waare sentimenten en opregte vriendschaps tekens te geeven, ik hem egter moest prevenieeren
ik gantsch niet geloofde haar Ho: Mog: zich met de directe executie zijner gedaane propositie zouden kunnen noch willen
chargeeren; dat het eenigste, het geen ik mij flatteerde, dat met mooglijkheid plaats zou kunnen vinden en te gelijk
dienen zou om een direct voordeel aan dit Hof te doen, en om een spreekend bewijs van welmeening te geeven, zoude zijn,
haar Ho: Mog: de volvoering deezer negociatie of direct of oogluikende, zoals na tijds omstandigheden geschikst zouden
toelaaten, en [?conerentie] dezelve alleen door haar stil zwijgend of consent faciliteerende. 2do, dat de Porta vooraf
behoorde vast te stellen en op te geeven tegen hoeveel de jaarlijks interest zou loopen, en op welk een maniere en door
wat vast zekere fondsen dezelve, buiten de generaale verbinding van dit geheel Ottomannsch Rijk, de geldleeners zo voor
de geleende som, als voor de beloofde jaarlijksche interesten en de verdere aflegging van dien, geheel zeker en gerust
denkt te stellen; en in of na welke tijd en op welke maniere eindelijk de reële aflegging gedaan zal worden; doch omdat
't Ministerie omtrent het geen in de Republicq bij diergelijke geleegentheid vereischt word, niet geeft, als men maar
egter volstrekt geneigd is zich na alle reedelijke conditien te schikken, is het verzoek, ik eerst een plan, waarbij al
de conditien, op welke eene Leening van 7 of 8 millioenen zou kunnen plaats hebben, gespecificeerd zijn, over ordre
geev: doch op mijn instantie is bij provisie bepaald, om speciaal voor de geheele Leening en de interest tot de geheele
aflossing toe te verbinden al de inkomsten van de Provincie Morea, Negropont, Salonique, Volos, Urfan en Cara Agatz,
als ook die van de Landen van Damascus, Sorien en Rodosto, welke negen Landen ieder afzonderlijk jaarlijks Vijftig
Duizend quilo Tarwe, Constantinopelsche Maat, aan de Porta opbrengen. Verder wil men daarenboven, tot meer zekerheid en
betaaling der interesten, verbinden het geheel vast jaarlijks tribut van Jenischeher, dat jaarlijks aan de Porta
viermaal honderd en vijftig Duizend Piasters in geld rendeert. Bovendien zal zich 't Ministerie engageeren alle jaar
eene quantiteit Catoen en portie der producten van de Landen van Jenischeher en Smirna, als ook een portie der wol, welk
van Salonika komt, bij voorrang aan de Republicq voor de loopende (prijs) of een vastgesteld geld af te staan, en zo
(het) geld met een of meer Oorlog of andere groote Schepen, die men er Oorlog toe zou [?vinden], kunnen getransporteerd
word, d'Ottom. Porta [?begin des Briefs] [?dezelve] tegen een maatige som […] koopen. En dewijl ik dit moment voor een
goed tijdstip houd, om voor de Republicq in 't generaal en de Commercie en Navigatie in 't bijzonder voorrechten te
verkrijgen die van groot aanbelang zijn, en waarop buiten dat niet zou kunnen gehoopt worden, en ik daarenboven reeds
zou durven reponderen, dat, wanneer de directie daarvan aan mij wierd toevertrouwd, ik 't Ottomannsch Rijk zou
engageeren den interest zo hoog te stellen, dat men ten minste op 6 pr. Cent vrij geld zoude kunnen staat maaken, zo
reeken ik mij verplicht die zaak op nieuws UHo: Ed. Gestr. serieuse overweeging aan te moeten beveelen en in
consideratie te moeten geeven, of, om reedenen voormeld, het de zaak der Heeren Directeuren van den Levantschen Handel
niet zou zijn de executie daarvan op zich te neemen, om door dat middel de Commercie in dat Weerelddeel nieuwe luister
bij te zetten; zo ja, sollicitear ik UHo: Ed. Gest. den inhoud dezer aan dezelve wil communiceeren, om dat ik geen
Cijffer met die Heeren hebbende daarover niet direct zelfs kan noch durf schrijven. Doch zo UHo Ed. Gest. dat voorstel
verwerpelijk vind, geef ik in bedenking, of als dan dat point niet met hoop van succes aan de Heeren Hope en comp. zou
kunnen overgegeeven worden, als zijnde daartoe volmaakt geschikt; en alzo het altoos noodzaaklijk zou zijn hier &c.
&c.
Ik heb de Eer &c. Pera van Constantinopolen, den 22 December 1788. (: geteekend :) F. G. van Dedem van de Gelder.Translation
<!-- English translation of tx/R2121_reading.md (Claude Opus 5.5, 23 Oct 2026): the contemporary decipherment of Van Dedem's despatch, with the same doubtful marks; the tangled shipping clause is translated as closely as its words allow. --> # R2121: Van Dedem van de Gelder to [the Griffier Fagel], Pera of Constantinople, 22 December 1788: English translation Dated 22 December 1788. Missive of Mr van Dedem van de Gelder. Right Honourable Sir! In a subsequent negotiation with the Reis Effendi, the Kaymakam, and the Kâhya Bey, lieutenant of the Grand Vizier, of State, I gave him to understand, first, that however much I could assure him that Their High Mightinesses continue to be most strongly attached to the interests of this Court, and show themselves inclined on every occasion to give tokens of their true sentiments and sincere friendship, I must nevertheless forewarn him that I did not at all believe that Their High Mightinesses could or would charge themselves with the direct execution of the proposal he had made; that the only thing which I flattered myself could possibly take place, and at the same time serve to do this Court a direct advantage and give a telling proof of goodwill, would be for Their High Mightinesses to facilitate the carrying out of this negotiation, either directly or by connivance, as the circumstances of the time would best allow, and [?] it solely by their tacit consent. Secondly, that the Porte should first fix and state at what rate the annual interest would run, and in what manner and by what fixed and certain funds — apart from the general obligation of this whole Ottoman Empire — it intends to make the lenders entirely safe and easy, both for the sum lent and for the promised annual interest and its further discharge; and within or after what time and in what manner the actual repayment will finally be made. But since the Ministry does not know what is required in the Republic on such occasions, though it is absolutely inclined to accept all reasonable conditions, the request is that I should first hand over a plan in which all the conditions on which a loan of 7 or 8 millions could take place are specified. But at my instance it has been provisionally settled that, specially for the whole loan and the interest until full repayment, all the revenues of the province of the Morea, Negroponte, Salonica, Volos, Urfan and Kara Ağaç shall be pledged, as also those of the lands of Damascus, Syria and Rodosto, which nine lands each yield the Porte annually fifty thousand kilos of wheat, Constantinople measure. Further, for greater security and for payment of the interest, they wish in addition to pledge the whole fixed annual tribute of Yenişehir, which brings the Porte four hundred and fifty thousand piasters in money a year. Moreover the Ministry will undertake every year to cede by preference to the Republic a quantity of cotton and a portion of the produce of the lands of Yenişehir and Smyrna, as also a portion of the wool that comes from Salonica, at the current (price) or a fixed sum; and if (the) money is transported with one or more warships or other large ships which one would [?find] for the war, the Ottoman Porte [?...] [?the same] at a moderate sum […] buy. And since I consider this moment a good time to obtain for the Republic in general, and for commerce and navigation in particular, privileges of great importance which otherwise could not be hoped for, and since I would moreover already dare to answer that, if the management of it were entrusted to me, I would engage the Ottoman Empire to set the interest so high that one could count on at least 6 per cent clear, I consider myself obliged to commend the matter anew to Your Honour's serious consideration, and to put it to you whether, for the reasons given, it would not be the business of the Directors of the Levant Trade to take its execution upon themselves, so as by that means to give new lustre to commerce in that part of the world. If so, I beg Your Honour to communicate the contents of this letter to them, since, having no cipher with those gentlemen, I neither can nor dare write to them directly about it. But if Your Honour finds the proposal objectionable, I put it to you whether in that case the point could not be handed with hope of success to Messrs Hope and Co., as being perfectly suited for it; and since it would always be necessary here &c. &c. I have the honour &c. Pera of Constantinople, 22 December 1788. (Signed) F. G. van Dedem van de Gelder.
R2122, "Duplicaat", Pera 15 Jan 1789
Two cipher blocks (258 groups) in a clear letter to Van de Spiegel, decoded in part with the block-alphabetical table of the second pass; the firm words (envoyé, Porta, negociatie, Republicq, Leening) are consistent with the loan theme of the R2121 crib. Values, not sense: the running reading is fragmentary.
Transcription
# R2122 Dedem to Van de Spiegel, Pera 15 Jan 1789 ("Duplicaat"). '1' written like j, '4' like A. ? = uncertain. Clear salutation and close added 23 Oct 2026 (b19) from the DECODE images.
# P1 (end of letter; last cipher block, followed by clear close)
3025 80 1622 1524 3127 1044 1124 2739 2728 1839 2378 2 3471 980 2505
1069 1330 520 436 742 3928 102 2853 760 507 709 541 2627 526 216 3127
1373 2151 1487 3329 1217 1443 477 1050 1605 2131 2955 937 677 841 3311
1650 2353 1821 3213 1960 215 3413 412 1336 760 1116 1096 541 1942 1442
479 4414? 2288 1465 675 1463 537 346 269 381 2203 2 2225 541 641
1324 1737 2588 613 3309 3227 1408 720 1359 86 2345 507 437 185 1635
911 179 716 831 2466 1730 1462 1468 876 400 3007
[Verder voor dit keer UHoogEd: Gestrenge attentie niet willende ophouden, refereer ik mij omtrent het publique nieuws tot mijn schrijven van gisteren en heeden aan de Heer Griffier, waar mede ik onder versekering van mijn respect met alle verschuldigde hoogagting d'eer heb te verblijven. Hoog Edele Gestrenge Heer! Pera van Constantinopolen den 15 Jan. 1789. UHoogEd: Gestrenge onderd: en gehoorz: dienaar.]
# P2 (start of letter, "Duplicaat. Hoog Edele Gestrenge Heer!")
[Duplicaat. Hoog Edele Gestrenge Heer!]
2504 2604 2704 2526 336 3131 381 1124 238 541 2004 2263 2626 3247
641 82 2726 1230 508 2623 1839 576 541 1330 2705 2613 923 2240 2726
804 2623 1949 1510 17 1863 2854 2756 641 1124 3116 1724 675 1236
3207 3129 3221 346 3373 17 937 507 200 14 1520 704 194 3001 2714 1859
2526 713 2240 723 1224 1906 2727 2622 1455 [genoegsaam werkeloos hebben moeten blijven, daarna, in allen deele geregeld en het avantage hebbende bij elke gelegendheyd ten klaarsten te bespeuren,]
1124 674 3056 831 248 2943
1050 1919 2175 995 [kan ik UHoogEd: Gest: (na waarheyd) versekeren] 1620 1254 328 200 [niets van goed effect geweest zijn, en ik niet twijfel of dezelve zullen bij continuatie van aanbelang genoeg gerekent worden, om ingang te vinden. Uyt eerst voormelden hoofde, heb ik mede dienstig geoordeeld]
3610 1224
2639 641 2726 3273 1860 1224 521 931 745 1635 1150 2437 1737 980
2088 1724 641 1376 [ignoreren] 2508 1170 3429 1910 3203 3129 238 3114
1609 1060 3373 2705 1837 2533 1079 687 675 1376 1640 2 732 1557 1780
2388 2533 1532 906 1352 [bloot gesteld word, daar van tot deszelfs narige opening te geeven.]
1145 1224 3116 1960 3808 1737 527 100 2532 1648 [wijl daar hoogenaamt geen staat op te maaken is, en hij een allergevaarlijkst sujet en vol intrigues is, en hij zo ras het met zijn particulier belang strookt, steets gewoon is van zijn eigen woorden die van een ander te maaken, en om tot zijn doel te geraaken, zig met duijzenderley leugens op te houden en zijn beste vrienden te compromitteren, durvende ik mij ter overlegging van dien gerust beroepen en verlaaten op het getuygenis]
381 3340 741 314 321 1227 2532
3001 214 831 1521 1317 479 1273 879 841Decryption
# R2122 decoded with Kroll's codebook (NA 1.02.20 inv. 785), values in key/kroll785_values.tsv; b19, 23 Oct 2026.
# code=value; «clear text of the letter»; <code?> = no value; ? = doubtful group in the transcription.
# R2122 Dedem to Van de Spiegel, Pera 15 Jan 1789 ("Duplicaat"). '1' written like j, '4' like A. ? = uncertain. Clear salutation and close added 23 Oct 2026 (b19) from the DECODE images.
# P1 (end of letter; last cipher block, followed by clear close)
3025=zonder 80=daar_zal 1622=minst 1524=moeite 3127=zou 1044=ik 1124=het 2739=verleenen 2728=van_een 1839=nieuw 2378=subsidie 2=aan 3471=Zweeden 980=geheel 2505=tegen
1069=konnen 1330=honderd_duizend 520=doch 436=bedenk 742=ende 3928=de_Middellandsche_Zee 102=aan_de 2853=volvoeren 760=faciliteeren 507=der 709=dessein 541=en 2627=van_de 526=drie 216=geallieerde_Mogenheden 3127=zou
1373=kunnen 2151=schade 1487=lijk 3329=zijn 1217=heb 1443=ik 477=daar_aan 1050=in 1605=Maison 2131=reeds 2955=voor_de 937=el 677=gedaan 841=en 3311=zal_ik
1650=of 2353=schoon 1821=de_Minister_van 3213=Zee 1960=omtrent 215=alles 3413=zeer 412=agter 1336=houden 760=faciliteeren 1116=handel 1096=d 541=en 1942=nooit 1442=iets
479=daarvan <4414?> 2288=te 1465=kennen 675=ge 1463=de_Keizer_van_Rusland 537=egter 346=bij 269=continuatie 381=dat 2203=point 2=aan 2225=raad 541=en 641=en
1324=het_geen 1737=niet 2588=weinig 613=die 3309=zaak 3227=zou 1408=goed 720=doen 1359=is 86=de 2345=reussite 507=der 437=beken 185=de 1635=Negociatie
911=dewijl 179=daar_na 716=direct 831=een 2466=som 1730=nadien 1462=kant 1468=kon 876=gebruik 400=t 3007=worden
«Verder voor dit keer UHoogEd: Gestrenge attentie niet willende ophouden, refereer ik mij omtrent het publique nieuws tot mijn schrijven van gisteren en heeden aan de Heer Griffier, waar mede ik onder versekering van mijn respect met alle verschuldigde hoogagting d'eer heb te verblijven. Hoog Edele Gestrenge Heer! Pera van Constantinopolen den 15 Jan. 1789. UHoogEd: Gestrenge onderd: en gehoorz: dienaar.»
# P2 (start of letter, "Duplicaat. Hoog Edele Gestrenge Heer!")
«Duplicaat. Hoog Edele Gestrenge Heer!»
2504=begin_des_briefs 2604=- 2704=anno_2_voorige_jaar 2526=van 336=begrip 3131=zijnde 381=dat 1124=het 238=belang 541=en 2004=politique 2263=systema 2626=van 3247=Haar_Hoog_Mogenden
641=en 82=dat 2726=van 1230=honderd 508=derzelve 2623=twee 1839=nieuw 576=geallieerd 541=en 1330=honderd_duizend 2705=tegenwoordig 2613=toestand_van_zaaken 923=door_de 2240=resolutie 2726=van
804=den 2623=twee 1949=october 1510=meer 17=als 1863=ooit 2854=vooraf 2756=voor_een 641=en 1124=het 3116=zelfde 1724=moet 675=ge 1236=houden
3207=worden 3129=zijn 3221=zo 346=bij 3373=de_Porta 17=als 937=el 507=der 200=s 14=al 1520=mijn 704=demarche 194=s 3001=welke 2714=tot_de 1859=ontfang
2526=van 713=die 2240=resolutie 723=door 1224=het 1906=manqueeren 2727=van_de 2622=troupes 1455=instructie «genoegsaam werkeloos hebben moeten blijven, daarna, in allen deele geregeld en het avantage hebbende bij elke gelegendheyd ten klaarsten te bespeuren,»
1124=het 674=gantsch 3056=Ministerie 831=een 248=bijzonder 2943=vertrouwen
1050=in 1919=mij 2175=stel 995=d «kan ik UHoogEd: Gest: (na waarheyd) versekeren» 1620=mijne 1254=insinu 328=atie 200=s «niets van goed effect geweest zijn, en ik niet twijfel of dezelve zullen bij continuatie van aanbelang genoeg gerekent worden, om ingang te vinden. Uyt eerst voormelden hoofde, heb ik mede dienstig geoordeeld»
3610=de_Envoyé_van_Pruissen 1224=het
2639=verlang 641=en 2726=van 3273=de_Ottomanische_Porta 1860=omtrent 1224=het 521=doen 931=een 745=er 1635=Negociatie 1150=in 2437=de_Republiek 1737=niet 980=geheel
2088=te 1724=moet 641=en 1376=laaten «ignoreren» 2508=ten_einde 1170=de_Koning 3429=zijn 1910=Meester 3203=wie 3129=zijn 238=belang 3114=zeker
1609=mede 1060=is 3373=de_Porta 2705=tegenwoordig 1837=niet 2533=ver 1079=lee 687=gen 675=ge 1376=laaten 1640=noch 2=aan 732=eenig 1557=onge 1780=pas
2388=te 2533=ver 1532=ne 906=der 1352=ing «bloot gesteld word, daar van tot deszelfs narige opening te geeven.»
1145=ik 1224=het 3116=zelfde 1960=omtrent 3808=de_Engelsche_Ambassadeur 1737=niet 527=du 100=r 2532=ven 1648=observeeren «wijl daar hoogenaamt geen staat op te maaken is, en hij een allergevaarlijkst sujet en vol intrigues is, en hij zo ras het met zijn particulier belang strookt, steets gewoon is van zijn eigen woorden die van een ander te maaken, en om tot zijn doel te geraaken, zig met duijzenderley leugens op te houden en zijn beste vrienden te compromitteren, durvende ik mij ter overlegging van dien gerust beroepen en verlaaten op het getuygenis»
381=dat 3340=Zijne_Majesteit_de_Koning_van_Pruissen 741=en 314=alle 321=andere 1227=ho 2532=ven
3001=welke 214=alhier 831=een 1521=minister 1317=hebben 479=daarvan 1273=kunnen 879=geev 841=en
# 258 groups, 257 with a codebook valueDecryption
# R2122, Van Dedem to Van de Spiegel, "Duplicaat", Pera 15 Jan 1789: reading
Rests on: the two DECODE images (IMG_R2122_I15040_P2 = start of the letter, IMG_R2122_I15039_P1 = end), cipher
re-read on them (`R2122_cipher.txt`, `R2122_corrections.tsv`), every group decoded with the codebook "Kroll. Un
Chiffre", Nationaal Archief 1.02.20 (legatie Turkije) inv. 785, scans 0002-0005 (values `../key/kroll785_values.tsv`,
decode `R2122_decode.txt`), and the clear text of the letter transcribed from the same images.
Conventions: cipher words are carried by their groups, clear words by the letter; `[?word]` partly carried; `[word]`
supplied (nothing carries it); `[…]` unread; `[1230]` a group whose codebook value gives no sense here. Spelling as
the codebook and the letter give it; words the code spells in pieces are joined (el+der+s = elders, du+r+ven = durven,
ver+ne+der+ing = vernedering). The opening groups 2504 2604 2704 are the "begin des briefs" markers and are not read.
## Reading
Duplicaat. Hoog Edele Gestrenge Heer!
Van begrip zijnde, dat het belang en politique systema van Haar Hoog Mogenden en dat van [1230] derzelve twee nieuw
geallieerden en [1330] tegenwoordig toestand van zaaken, door de resolutie van den twee October, meer als ooit vooraf
voor een en het zelfde moet gehouden worden, zijn zo bij de Porta als elders al mijn demarches, welke tot de ontfang
van die resolutie door het manqueeren van de [?troupes] instructie genoegsaam werkeloos hebben moeten blijven, daarna,
in allen deele geregeld, en het avantage hebbende bij elke gelegendheyd ten klaarsten te bespeuren [dat] het gantsch
Ministerie een bijzonder vertrouwen in mij steld, kan ik UHoogEd: Gest: (na waarheyd) versekeren [dat] mijne
insinuaties niets van goed effect geweest zijn, en ik niet twijfel of dezelve zullen bij continuatie van aanbelang
genoeg gerekent worden, om ingang te vinden.
Uyt eerst voormelden hoofde, heb ik mede dienstig geoordeeld de Envoyé van Pruissen het verlangen van de Ottomanische
Porta omtrent het doen eener Negociatie in de Republiek niet geheel te moeten laaten ignoreren, ten einde de Koning
zijn Meester, wie zijn belang zeker mede is [dat] de Porta tegenwoordig niet verleegen gelaaten, noch aan eenig
ongepaste vernedering bloot gesteld word, daar van tot deszelfs narige opening te geeven.
Ik [heb] het zelfde omtrent de Engelsche Ambassadeur niet durven observeeren, wijl daar hoogenaamt geen staat op te
maaken is, en hij een allergevaarlijkst sujet en vol intrigues is, en hij zo ras het met zijn particulier belang
strookt, steets gewoon is van zijn eigen woorden die van een ander te maaken, en om tot zijn doel te geraaken, zig met
duijzenderley leugens op te houden en zijn beste vrienden te compromitteren, durvende ik mij ter overlegging van dien
gerust beroepen en verlaaten op het getuygenis dat Zijne Majesteit de Koning van Pruissen en alle andere hoven welke
alhier een minister hebben daarvan kunnen geeven.
En zonder [80] minst moeite zou ik het verleenen van een nieuw subsidie aan Zweeden geheel tegen konnen [1330], doch
bedenkende [?de Middellandsche Zee] aan de volvoeren [760] der desseinen van de drie geallieerde Mogenheden zou kunnen
schadelijk zijn, heb ik daar aan in [?Maison] reeds voordeel gedaan. En zal ik, ofschoon de Minister van Zee omtrent
alles zeer agterhouden [760] handeld en nooit iets daarvan [4414] te kennen ge [?de Keizer van Rusland], egter bij
continuatie dat point aanraaden. En het geen niet weinig die zaak zou goed doen, is de reussite der bekende
Negociatie, dewijl daar na direct een som nadien kant kon gebruikt worden.
Verder voor dit keer UHoogEd: Gestrenge attentie niet willende ophouden, refereer ik mij omtrent het publique nieuws
tot mijn schrijven van gisteren en heeden aan de Heer Griffier, waar mede ik onder versekering van mijn respect met
alle verschuldigde hoogagting d'eer heb te verblijven. Hoog Edele Gestrenge Heer! UHoogEd: Gestrenge onderd: en
gehoorz: dienaar. Pera van Constantinopolen den 15 Jan. 1789.
## Notes
- 1230 (honderd) and 1330 (honderd duizend) occur where no number is meant (twice 1330); they may be the "niets
beteekenende caracters" that the Berigt (inv. 686) allows in the middle of a letter, but nothing marks them as nulls.
- 80 = "daar zal" gives no sense in "zonder [80] minst moeite"; "minst" (1622) is written without the -e.
- 760 = "faciliteeren" twice follows an infinitive ("volvoeren 760", "agterhouden 760") where a noun or participle is
needed (volvoering, agterhoudend). The codebook's Nota explains that a noun in -ing is made by writing the infinitive's
character followed by a "g" character, with "760 faciliteeren" as its example; Dedem's clerk seems to have copied the
example's number instead of a "g". Not adopted as a value: the reading keeps [760].
- 2622 = "troupes" ("door het manqueeren van de troupes instructie") is carried but awkward; 3928 = "de Middellandsche
Zee" and 1605 = "Maison" give no clear sense where they stand; 1463 = "de Keizer van Rusland" after "te kennen ge"
leaves the verb unfinished.
- 4414: no such code (the codebook stops below 4000); the group is legible as written.
- "de Minister van Zee" (1821 + 3213) is the Kapudan Pasha, the Ottoman admiral.
- The underlines and hooks under most groups (straight, wavy, angled) were checked against the codebook and the 1775
Berigt: neither describes them, and the decode makes sense without them.Reading
# R2122, Van Dedem to Van de Spiegel, "Duplicaat", Pera 15 Jan 1789: reading
Rests on: the two DECODE images (IMG_R2122_I15040_P2 = start of the letter, IMG_R2122_I15039_P1 = end), cipher
re-read on them (`R2122_cipher.txt`, `R2122_corrections.tsv`), every group decoded with the codebook "Kroll. Un
Chiffre", Nationaal Archief 1.02.20 (legatie Turkije) inv. 785, scans 0002-0005 (values `../key/kroll785_values.tsv`,
decode `R2122_decode.txt`), and the clear text of the letter transcribed from the same images.
Conventions: cipher words are carried by their groups, clear words by the letter; `[?word]` partly carried; `[word]`
supplied (nothing carries it); `[…]` unread; `[1230]` a group whose codebook value gives no sense here. Spelling as
the codebook and the letter give it; words the code spells in pieces are joined (el+der+s = elders, du+r+ven = durven,
ver+ne+der+ing = vernedering). The opening groups 2504 2604 2704 are the "begin des briefs" markers and are not read.
## Reading
Duplicaat. Hoog Edele Gestrenge Heer!
Van begrip zijnde, dat het belang en politique systema van Haar Hoog Mogenden en dat van [1230] derzelve twee nieuw
geallieerden en [1330] tegenwoordig toestand van zaaken, door de resolutie van den twee October, meer als ooit vooraf
voor een en het zelfde moet gehouden worden, zijn zo bij de Porta als elders al mijn demarches, welke tot de ontfang
van die resolutie door het manqueeren van de [?troupes] instructie genoegsaam werkeloos hebben moeten blijven, daarna,
in allen deele geregeld, en het avantage hebbende bij elke gelegendheyd ten klaarsten te bespeuren [dat] het gantsch
Ministerie een bijzonder vertrouwen in mij steld, kan ik UHoogEd: Gest: (na waarheyd) versekeren [dat] mijne
insinuaties niets van goed effect geweest zijn, en ik niet twijfel of dezelve zullen bij continuatie van aanbelang
genoeg gerekent worden, om ingang te vinden.
Uyt eerst voormelden hoofde, heb ik mede dienstig geoordeeld de Envoyé van Pruissen het verlangen van de Ottomanische
Porta omtrent het doen eener Negociatie in de Republiek niet geheel te moeten laaten ignoreren, ten einde de Koning
zijn Meester, wie zijn belang zeker mede is [dat] de Porta tegenwoordig niet verleegen gelaaten, noch aan eenig
ongepaste vernedering bloot gesteld word, daar van tot deszelfs narige opening te geeven.
Ik [heb] het zelfde omtrent de Engelsche Ambassadeur niet durven observeeren, wijl daar hoogenaamt geen staat op te
maaken is, en hij een allergevaarlijkst sujet en vol intrigues is, en hij zo ras het met zijn particulier belang
strookt, steets gewoon is van zijn eigen woorden die van een ander te maaken, en om tot zijn doel te geraaken, zig met
duijzenderley leugens op te houden en zijn beste vrienden te compromitteren, durvende ik mij ter overlegging van dien
gerust beroepen en verlaaten op het getuygenis dat Zijne Majesteit de Koning van Pruissen en alle andere hoven welke
alhier een minister hebben daarvan kunnen geeven.
En zonder [80] minst moeite zou ik het verleenen van een nieuw subsidie aan Zweeden geheel tegen konnen [1330], doch
bedenkende [?de Middellandsche Zee] aan de volvoeren [760] der desseinen van de drie geallieerde Mogenheden zou kunnen
schadelijk zijn, heb ik daar aan in [?Maison] reeds voordeel gedaan. En zal ik, ofschoon de Minister van Zee omtrent
alles zeer agterhouden [760] handeld en nooit iets daarvan [4414] te kennen ge [?de Keizer van Rusland], egter bij
continuatie dat point aanraaden. En het geen niet weinig die zaak zou goed doen, is de reussite der bekende
Negociatie, dewijl daar na direct een som nadien kant kon gebruikt worden.
Verder voor dit keer UHoogEd: Gestrenge attentie niet willende ophouden, refereer ik mij omtrent het publique nieuws
tot mijn schrijven van gisteren en heeden aan de Heer Griffier, waar mede ik onder versekering van mijn respect met
alle verschuldigde hoogagting d'eer heb te verblijven. Hoog Edele Gestrenge Heer! UHoogEd: Gestrenge onderd: en
gehoorz: dienaar. Pera van Constantinopolen den 15 Jan. 1789.
## Notes
- 1230 (honderd) and 1330 (honderd duizend) occur where no number is meant (twice 1330); they may be the "niets
beteekenende caracters" that the Berigt (inv. 686) allows in the middle of a letter, but nothing marks them as nulls.
- 80 = "daar zal" gives no sense in "zonder [80] minst moeite"; "minst" (1622) is written without the -e.
- 760 = "faciliteeren" twice follows an infinitive ("volvoeren 760", "agterhouden 760") where a noun or participle is
needed (volvoering, agterhoudend). The codebook's Nota explains that a noun in -ing is made by writing the infinitive's
character followed by a "g" character, with "760 faciliteeren" as its example; Dedem's clerk seems to have copied the
example's number instead of a "g". Not adopted as a value: the reading keeps [760].
- 2622 = "troupes" ("door het manqueeren van de troupes instructie") is carried but awkward; 3928 = "de Middellandsche
Zee" and 1605 = "Maison" give no clear sense where they stand; 1463 = "de Keizer van Rusland" after "te kennen ge"
leaves the verb unfinished.
- 4414: no such code (the codebook stops below 4000); the group is legible as written.
- "de Minister van Zee" (1821 + 3213) is the Kapudan Pasha, the Ottoman admiral.
- The underlines and hooks under most groups (straight, wavy, angled) were checked against the codebook and the 1775
Berigt: neither describes them, and the decode makes sense without them.Translation
# R2122, Van Dedem to Van de Spiegel, "Duplicaat", Pera 15 Jan 1789: English Translation of `R2122_reading.md`, with the same holes. ## Translation Duplicate. High Noble Honourable Sir! Being of the view that the interest and political system of Their High Mightinesses and that of [1230] their two new allies and [1330] the present state of affairs, through the resolution of the second of October, must more than ever before be held to be one and the same, all my démarches, both at the Porte and elsewhere, which until the receipt of that resolution, for want of the [?troops'] instruction, had to remain largely idle, have since then been regulated in every respect; and having the advantage of perceiving most clearly on every occasion [that] the whole Ministry places a particular trust in me, I can assure Your Honour (in truth) [that] my insinuations have been of no good effect, and I do not doubt whether, if continued, they will be reckoned of enough importance to find acceptance. For the first-mentioned reason I have also thought it useful not to let the Prussian envoy wholly ignore the Ottoman Porte's wish concerning the making of a negotiation in the Republic, so that the King his master, whose interest it certainly also is [that] the Porte be not now left embarrassed nor exposed to any unseemly humiliation, may be given notice of it for its further opening. I [have] not dared to observe the same towards the English ambassador, since no reliance at all can be placed on it and he is a most dangerous subject and full of intrigues; and as soon as it suits his particular interest he is always used to making his own words those of another, and, to reach his end, to busy himself with a thousand lies and to compromise his best friends; for the proof of which I dare confidently appeal to and rely on the testimony that His Majesty the King of Prussia and all other courts that have a minister here can give of it. And without [80] least trouble I could wholly oppose [1330] the granting of a new subsidy to Sweden, but, considering [?the Mediterranean] could be harmful to the execution [760] of the designs of the three allied powers, I have already made an advantage of it in [?Maison]. And although the Minister of the Sea [the Kapudan Pasha] acts very reservedly [760] about everything and never [4414] makes known anything of it [?the Emperor of Russia], I shall nevertheless, continuing, recommend that point. And what would do that matter no little good is the success of the known negotiation, since a sum could then be used directly in that direction. Not wishing to detain Your Honour's attention further this time, I refer for the public news to my letters of yesterday and today to the Griffier, with which, assuring you of my respect, I have the honour to remain with all due esteem, High Noble Honourable Sir, Your Honour's humble and obedient servant. Pera of Constantinople, 15 Jan. 1789.
R2131, Pera 9 Feb 1793 read in part
One cipher paragraph of 50 groups in a clear letter to Van de Spiegel, decoded in part (16 of 46 non-null groups firm); it names the Porte, an envoy, the war and the French, but the neutrality reading proposed in review is not established.
Builds coherent sentences, but under the read bar of 95% of words read as sense (87% here); the holes are marked in the reading.
Transcription
# R2131 (Dedem to Van de Spiegel, Pera 9 Feb 1793), p.4, the only cipher paragraph. '1' is written like 'j'. Re-read on the DECODE image 23 Oct 2026 (b19): line 2 2261 -> 2262, line 1 311 -> 317? (see R2131_corrections.tsv). 701 1996 2504 3445 1245 2576 2288 1152 317? 3273 2262 1665 633 1108 2553 2 3610 2535 591 1019 1553 877 612 1764 1518 86 770 541 2262 1050 319 502 1936 2088 1236 3025 732 796 16 1510 985 696 1631 2 2088 973 3739 2364 901 301
Decryption
# R2131 decoded with Kroll's codebook (NA 1.02.20 inv. 785), values in key/kroll785_values.tsv; b19, 23 Oct 2026. # code=value; «clear text of the letter»; <code?> = no value; ? = doubtful group in the transcription. # R2131 (Dedem to Van de Spiegel, Pera 9 Feb 1793), p.4, the only cipher paragraph. '1' is written like 'j'. Re-read on the DECODE image 23 Oct 2026 (b19): line 2 2261 -> 2262, line 1 311 -> 317? (see R2131_corrections.tsv). 701=begin_des_briefs 1996=eerd 2504=begin_des_briefs 3445=begin_des_briefs 1245=ik_heb_de_eer 2576=UwHoEdGestr 2288=te 1152=informeeren 317?=als_dat 3273=de_Ottomanische_Porta 2262=sig 1665=op 633=eer 1108=gister 2553=volkomen 2=aan 3610=de_Envoyé_van_Pruissen 2535=verbond 591=g 1019=heeft 1553=om 877=gedurende 612=deze 1764=oorlog 1518=met 86=de 770=fransch 541=en 2262=sig 1050=in 319=Son_Altesse 502=deel 1936=neutraal 2088=te 1236=houden 3025=zonder 732=eenig 796=e 16=alliantie 1510=meer 985=gemeld 696=e 1631=Natie 2=aan 2088=te 973=gaande 3739=einde_des_briefs 2364=einde_des_briefs 901=einde_des_briefs 301=fin_de_la_lettre # 50 groups, 50 with a codebook value
Decryption
# R2131, Van Dedem to Van de Spiegel, Pera 9 Feb 1793: the cipher paragraph (p. 4)
Rests on: the cipher as re-read on DECODE IMG_R2131_I15124_P4 (`R2131_cipher.txt`, corrections in
`R2131_corrections.tsv`), decoded group by group with the codebook "Kroll. Un Chiffre", Nationaal Archief 1.02.20
(legatie Turkije) inv. 785, scans 0002-0005 (values in `../key/kroll785_values.tsv`, decode in `R2131_decode.txt`).
The rest of the letter (pp. 1-4) is in clear Dutch and is not transcribed here.
Conventions: words are carried by their groups; `[?word]` partly carried; `[word]` supplied (nothing carries it);
spelling as the codebook gives it. The opening groups 701 1996 2504 3445 and the closing 3739 2364 901 301 are the
code's "begin des briefs" / "einde des briefs" / "fin de la lettre" markers (1996 = "eerd", a null before the last
begin marker, as the 1775 Berigt in inv. 686 prescribes) and are not read.
## Reading
Ik heb de eer UwHoEdGestr: te informeeren [?als dat] de Ottomanische Porta sig op eergister volkomen aan de
Envoyé van Pruissen [?verbonden] heeft, om gedurende deze oorlog met de Franschen sig in [?alle] [?deelen] neutraal te
houden, zonder eenige alliantie meer [met] meergemelde Natie aan te gaande.
## Notes
- 1245 = "ik heb de eer"; 2576 = "UwHo:Ed:Gestr:"; 633 1108 = eer + gister ("eergister", the day before yesterday).
- 317? "als dat": the last digit is doubtful (311 = afzonder gives no sense).
- 2535 591 = "verbond" + "g": the codebook has no "verbonden"; the "g" (591, foot table of column 501) is unexplained,
so "verbonden" is only partly carried.
- 770 541 = fransch + en = "Franschen"; 1510 985 696 = meer + gemeld + e = "meergemelde".
- 319 = "Son Altesse" in the codebook; the sense needs "alle", which is 314 in the same column (a slip of five rows is
likely but not proven), so "[?alle]"; 502 = "deel" without the ending "en".
- "met" before "meergemelde Natie" is not in the groups.
- 973 = "gaande" (the codebook has no "gaan" in that slot); kept as written.Reading
# R2131, Van Dedem to Van de Spiegel, Pera 9 Feb 1793: the cipher paragraph (p. 4)
Rests on: the cipher as re-read on DECODE IMG_R2131_I15124_P4 (`R2131_cipher.txt`, corrections in
`R2131_corrections.tsv`), decoded group by group with the codebook "Kroll. Un Chiffre", Nationaal Archief 1.02.20
(legatie Turkije) inv. 785, scans 0002-0005 (values in `../key/kroll785_values.tsv`, decode in `R2131_decode.txt`).
The rest of the letter (pp. 1-4) is in clear Dutch and is not transcribed here.
Conventions: words are carried by their groups; `[?word]` partly carried; `[word]` supplied (nothing carries it);
spelling as the codebook gives it. The opening groups 701 1996 2504 3445 and the closing 3739 2364 901 301 are the
code's "begin des briefs" / "einde des briefs" / "fin de la lettre" markers (1996 = "eerd", a null before the last
begin marker, as the 1775 Berigt in inv. 686 prescribes) and are not read.
## Reading
Ik heb de eer UwHoEdGestr: te informeeren [?als dat] de Ottomanische Porta sig op eergister volkomen aan de
Envoyé van Pruissen [?verbonden] heeft, om gedurende deze oorlog met de Franschen sig in [?alle] [?deelen] neutraal te
houden, zonder eenige alliantie meer [met] meergemelde Natie aan te gaande.
## Notes
- 1245 = "ik heb de eer"; 2576 = "UwHo:Ed:Gestr:"; 633 1108 = eer + gister ("eergister", the day before yesterday).
- 317? "als dat": the last digit is doubtful (311 = afzonder gives no sense).
- 2535 591 = "verbond" + "g": the codebook has no "verbonden"; the "g" (591, foot table of column 501) is unexplained,
so "verbonden" is only partly carried.
- 770 541 = fransch + en = "Franschen"; 1510 985 696 = meer + gemeld + e = "meergemelde".
- 319 = "Son Altesse" in the codebook; the sense needs "alle", which is 314 in the same column (a slip of five rows is
likely but not proven), so "[?alle]"; 502 = "deel" without the ending "en".
- "met" before "meergemelde Natie" is not in the groups.
- 973 = "gaande" (the codebook has no "gaan" in that slot); kept as written.Translation
# R2131, Van Dedem to Van de Spiegel, Pera 9 Feb 1793: the cipher paragraph, English Translation of `R2131_reading.md` with the same holes. ## Translation I have the honour to inform Your Honour [?that] the Ottoman Porte, the day before yesterday, [?bound] itself fully to the Prussian envoy to keep itself neutral in [?all] [?respects] during this war with the French, without entering into any further alliance [with] the aforesaid nation.
Key: kroll785_values.tsv
06 Sources
- DECODE R2120, R2121, R2122, R2131, R1895, R1947, R2053 (images require login).
- Nationaal Archief, 1.02.20 (legatie Turkije) inv. 785, “Kroll. Un Chiffre”, the codebook (six scans); inv. 686 (De Weiler’s cipher, 1775) for the markers and nulls.
- Henk Boon, Frederik Gijsbert baron van Dedem. Onze man in Constantinopel (2012), not consulted.
Transcriptions, aligners and notes: targets/dedem1788/.

